MIND Landelijk Platform Psychische Gezondheid
Stationsplein 125
3818 LE Amersfoort

033 - 3032400


Gemeenten niet toegerust om hulpvraag kwetsbare burgers op te vangen
11 april 2012

Eindrapport (O)ggz-spiegel bevestigt beeld:

gemeente niet toegerust om hulpvraag kwetsbare burgers op te vangen

 

Gemeenten zijn niet toegerust om de hulpvraag van mensen in de ggz en oggz op te vangen. Dat blijkt uit landelijk onderzoek van het LPGGz en Geestdrift, de (O)ggz-spiegel. CliŽnten geven aan dat zij gemeenten nog te afwachtend en passief vinden. Gemeenten erkennen zelf ook dat zij de (o)ggz-doelgroep nog onvoldoende weten te bereiken. Het eindrapport van het project de (O)ggz-spiegel bevestigt voorts het beeld dat ggz- en oggz-cliŽnten op maatschappelijke achterstand staan. 
Zij doen in het eindrapport aanbevelingen om (o)ggz-cliŽnten en gemeentelijke bestuurders tot elkaar te brengen
.

Resultaten 
CliŽnten gaven hun gemeenten gemiddeld een zeer krappe voldoende: 5,8. Gemeenten
scoorden op het criterium beleidsparticipatie het laagst in de ogen van cliŽnten. Veel
cliŽnten gaven aan hoe belangrijk de begeleiding die zij nu uit de AWBZ ontvangen is
voor hun zelfredzaamheid en participatie. De boodschap aan gemeenten is helder: als
zij de begeleiding straks overnemen zorg dan voor continuÔteit en behoud van kwaliteit
voor iedereen die dat nodig heeft. Op langere termijn kunnen gemeenten winst boeken
door actief te investeren in een gastvrije, inclusieve samenleving. Gemeenten zijn iets
positiever in hun zelfoordeel. Maar het gemiddelde rapportcijfer van 6,5 geeft aan dat
er nog veel ruimte voor verbetering is. Veenendaal scoorde een 7,6; reden waarom zij
als 'best practice' de (O)ggz-spiegelprijs voor hun project 'Wijk en Psychiatrie' ontvingen.

Knelpunten
Als voornaamste knelpunten in het eindrapport worden genoemd:

  • CliŽnten missen na een periode van opname vaak praktische ondersteuning 
    en hulp om weer invulling te geven aan hun leven (zingeving).
  • De helft van de cliŽnten voelt zich onvoldoende serieus genomen door
    het gemeentelijk WMO-loket.
  • Er zijn onvoldoende mogelijkheden voor alternatieve werkplekken (participatie-
    banen, sociale werkvoorziening) en doorstroming naar regulier betaald werk. 
  • CliŽnten ervaren toenemende financiŽle drempels voor deelname aan sociale,
    culturele of sportieve activiteiten.
  • Het merendeel van de cliŽnten wordt niet actief benaderd door gemeenten
    met hulpaanbod of met uitnodigingen voor deelname aan sociale activiteiten.
  • Een kwart van de cliŽnten heeft geen overzicht van de hulp die zij ontvangen
    en heeft ook niet het gevoel een keuze te hebben in de hulp en activiteiten
    die zij krijgen aangeboden.

Aanbevelingen
In het rapport worden tal van aanbevelingen voor gemeenten gedaan, zoals: 

  • Meer outreachend werken door actief hulp aan te bieden aan kwetsbare burgers.
  • Meer alternatieve werkplekken en meer toeleiding naar betaald werk bieden.
  • Nadrukkelijker de regie nemen om een integraal hulpaanbod te bewerkstelligen.
  • CliŽnten en naasten meer betrekken bij de ontwikkeling van gemeentelijk beleid.

Taakuitbreiding van gemeenten
Gemeenten hebben de afgelopen jaren steeds meer taken gekregen ten aanzien
zorg- en hulpverlening aan kwetsbare burgers. Die taken nemen in de toekomst alleen
maar toe. De overheid bereidt drie grote transities voor die ggz- en oggz-cliŽnten raken:
de overheveling van begeleiding uit de AWBZ naar de WMO (inclusief dagbesteding
en kortdurend verblijf); jeugdzorg en Wet Werken naar Vermogen. In alle gevallen gaat
het om extra taken en verantwoordelijkheden die naar de gemeenten gebracht worden.
Daar komt bij dat in de ggz een breed gedeelde ambitie bestaat om het aantal bedden
af te bouwen ten gunste van ambulante hulp in de wijk. Mensen met (langdurende)
psychiatrische of psychosociale problemen zijn daarom straks steeds meer aangewezen
op hun gemeente voor ondersteuning bij zelfredzaamheid en participatie.

Doel en uitwerking (O)ggzspiegel
Vanuit dit gegeven startte het LPGGz in 2011 samen met Vereniging Geestdrift en RCO's (Regionale CliŽnten Organisaties) een landelijk onderzoek naar de rol en functie van gemeenten bij zorg- en hulpverlening aan kwetsbare burgers; de (O)ggz-spiegel. Doel was een kwaliteitsverbetering van het gemeentelijk beleid te realiseren vanuit het perspectief van (o)ggz-cliŽnten. CliŽnten van de ggz en oggz zijn gevraagd naar hun ervaringen met hun gemeente. Meer dan 2500 cliŽnten hebben in ruim 200 gemeenten een vragenlijst ingevuld. Gemeenten konden zelf ook een vragenlijst invullen. 
Zo ontstond een ‘dubbele spiegel’: de resultaten van cliŽnten uit gemeente x werden gespiegeld aan de landelijke resultaten en met de resulaten van de beleidsvertegenwoordiger uit de eigen gemeente.

Winst
Op lokaal en regionaal niveau heeft de (O)ggz-spiegel een belangrijke impuls gegeven
aan het werk van RCO’s. Talloze vrijwilligers – meestal ervaringsdeskundigen – hebben meegewerkt in de uitvoering. Zij waren een onmisbare schakel in het project. In veel
regio’s is de dialoog tussen gemeenten en cliŽntvertegenwoordigers dankzij de (O)ggz-
Spiegel op gang gekomen of versterkt. Een algemene conclusie is dat gemeenten
nu veel meer open staan voor inbreng van cliŽnten en naastbetrokkenen dan pakweg
twee of drie jaar geleden.

Meer over de (O)ggz-spiegel

Download hier het hele eindrapport (O)ggz-spiegel en de bijlagen (tabellen)
Contactpersoon: Nic Vos de Wael

 

Meer nieuws...

Laatst bewerkt op: 9-7-2012 13:08